JIZZAKH OASIS CATTLE BREEDING AND ITS NATURE-RELATED TRADITIONS

Main Article Content

Muhammad Kholmumin ugli Tilovboyev

Abstract

Cattle breeding in the Jizzakh oasis, one of the most ancient forms of traditional economic activity and one of the main types of labor determining the source of livelihood, along with the customs and traditions associated with it, has been studied to a certain extent by researchers on the basis of written sources and ethnographic materials. This article analyzes the nature-related customs and traditions in the cattle breeding of the Jizzakh oasis population and their ethnolocal characteristics. It also discusses how the traditional calendars of the oasis herders emerged as a result of many years of observing the state and movement of celestial bodies, and how these calendars continue to be used in everyday life. Seasonal labor, the need for water, and the livestock-based lifestyle have historically shaped specific customs in the oasis population’s relationship with nature. This process is revealed by the author using a number of sources and field research materials.

Article Details

Section
Articles

References

1. Снесарев Г. П. Реликты до мусульманских верований и обрядов у узбеков Хорезма. − Москва: “Наука”, 1969. − С. 336.

2. Ҳайдарова С.А. Жиззах вилояти тоғли ҳудудлари қишлоқларининг ривожланиш хусусиялари // www. ziyonet.uz.

3. Toshboyev F.E. Ustrushona chorvadorlarining antik davrdagi madaniyati. Toshkent: “Tafakkur qanoti”. – Toshkent, 2014. – Б. 46-50.

4. Дала ёзувлари. Зомин тумани Хўжаи Сероб ота, Фориш тумани Ҳазрати эшону Халифа, Бахмал тумани Новқа ота ва Теракли ота ҳамда Ш.Рашидов тумани Парпи ота зиёратгоҳлари. 2015–2017 йиллар.

5. Пирматова М.С. Ўзбек тақвим фольклори. Филология фанлари номзоди илмий даражасини олиш учун ёзилган дисс…– Тошкент, 2008. – Б. 28, 30, 46.

6. Саримсоқов А.А. Ўзбекларнинг тақвимий маросимлари (Фарғона водийси материаллари асосида). Тарих фанлари номзоди илмий даражасини олиш учун ёзилган дисс…– Тошкент, 2010. – Б. 49, 54,127.

7. Дала тадқиқотлари: Кистаубоев Қолдибек–1947 йили туғилган. Фориш тумани, Оқтом МФЙ, 2025 йил.

8. Тошбоев Ф.Э. Тақвим билан боғлиқ илмий билимларнинг археологик ёдгорликларда акс этишига доир // “Таффакур зиёси” илмий-услубий журнали. – Тошкент, 2020. – Б. 57.

9. Ҳакимов М. Туркистон халқлари қўллаган тақвимлар / https://e-tarix.uz/jahon-tarixi/396-turkiston-xalqlari-taqvimi.html 11.09.2021.

10. Аҳмедова О. Табиат ва коинотга оид билим ва урф-одатларни илмий талқинлар асосида ўрганиш масалалари // Ўзбекистон давлат санъат ва маданият институти хабарлари. – Тошкент, 2018/1(5). – Б. 63.

11. Дала тадқиқотлари: Умрзоқов Мусурмон 1957 йилда туғилган, Зомин тумани, Бешкуви ҚФЙ, Сада маҳалласи.

12. Дала тадқиқотлари: Назарова Бозоргул–1942 йилда туғилган, Фориш тумани Ухум қишлоғи.

13. Дала тадқиқотлари: Ўғилбиби Камолова (87 ёшли чўпон), Фориш тумани Осмонсой қишлоғи.

14. Дала тадқиқотлари: Дўстмуродова Конигул – 1951йилда Ғаллаорол тумани Кешковут қишлоғида туғилган.

15. Дала тадқиқотлари: Асқарова Шарофат, Ш.Рашидов тумани Бобур жамоа хўжалиги.

16. Дала тадқиқотлари. Холбўтаева Мавлуда–64 ёш, Ғаллаорол тумани Абдукарим қишлоғи.

17. Дала тадқиқотлари: Муҳамматов Ҳусан, Фориш тумани Можрум қишлоғи.

18. Дала тадқиқотлари: Абдурахмонова Гуландом, Ш.Рашидов тумани Бобур жамоа хўжалиги.

19. Дала тадқиқотлари. Қулбоева Санобар–1964 йилда туғилган, Ғаллаорол тумани Солин қишлоғи.

20. Дала тадқиқотлари: Жўраева Ўғилой–63 ёшда, Фориш тумани Можрум қишлоғи.

21. Дала тадқиқотлари: Йигитова Назира,Бахмал тумани Сутлибулоқ қишлоғи.

22. Дала тадқиқотлари. Ботир Абдурахмонов – Ш.Рашидов тумани Бобур жамоа хўжалиги.

23. Дала тадқиқотлари: Холмуродова Рахима, Ғаллаорол тумани Гулистон қишлоғи.

24. Дала тадқиқотлари: Норқўзиев Наҳалбой, Ғаллаорол тумани Узунбулоқ қишлоғи.

25. Дала тадқиқотлари:Эшонқулова Гулчеҳра–81 ёш, Фориш тумани Осмонсой Сайёд қишлоғи.

26. Дала тадқиқотлари: Хўрозова Ҳамида–80-ёш, Ғаллаорол тумани Гулистон қишлоғи.

27. Дала тадқиқотлари: Қодирова Тиниқой, Бахмал тумани Сарюзи қишлоғи.

28. Дала тадқиқотлари: Каримов Абдуқаҳҳор, Ғаллаорол тумани Гулистон қишлоғи.

29. Дала тадқиқотлари: Маматкаримов Бойбек, Зомин тумани Туркман қишлоғи.

30. Дала тадқиқотлари: Убайдуллаев Абдураим, Ғаллаорол тумани Узунбулоқ қишлоғи.

31. Дала тадқиқотлари: Шоғдоров Алибой–чўпон, Ғаллаорол тумани Қўрғонча қишлоғи.